Saint Kevork Armenian Apostolic Church of Oregon

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home Worship Sermons Sermon 08-11-2014

Sermon 08-11-2014

The Assumption of the Virgin Mary, the Holy Mother of God, and the Blessing of the Grapes

argaiv1170

 

The Armenian Apostolic Church of Oregon every year celebrates the Assumption of the Virgin Mary, the Holy Mother of God, on the Sunday that is closest to August 15. This year, Sunday, August, 17, is the day that we will celebrate this Holiday. The Assumption of Mary is the fourth among the five major feasts of our church and it is one of the most respected and loved holidays in the Armenian Church.

 

The Armenian Church also celebrates the following feasts that are dedicated to the Mother of God: The Birth of the Virgin Mary, The Holy Annunciation day, The Discovery of the Reliquary of the Virgin Mary, The Discovery of the Holy Belt of the Virgin Mary, Saints Joachim and Anna, parents of the Holy Mother of God, and The Presentation of the Holy Virgin Mary. Among these feasts, the assumption of the Virgin Mary is the most popular one.

Very little is written in the Bible about the Virgin Mary. Church traditions and disciples’ stories, that have been passed down through the centuries, unravel some details about the life of the Virgin Mary. Most of the stories about Mary are holidays that are celebrated in the Armenian Church. In the Bible we first see Mary when the angel Gabriel appears to her and gives her the annunciation of her conception through the Holy Spirit and the arrival of Jesus Christ (Luke 1:26-38). This event is celebrated in the Armenian Church on April 7. Then, we see her during the birth of Christ (Luke 2:1-20). This event is celebrated in the Church on January 6. Then, we see her when she visits Elizabeth (Luke 1:39-56), and also when Jesus was presented in the Temple (Luke 2:22-40). This event is celebrated in the Armenian Church on February 14.  Later, we see her when the boy Jesus was found in the temple listening and asking questions of the teachers (Luke 2:41-52), also during the wedding that took place at Cana where Jesus changed the water into wine (John 2:1-12), and finally during the crucifixion of Christ (John 19:26-27). In all these Bible passages, Mary appears as a very humble, meek and obedient person as well as a gentle, caring and loving mother. The following are some of the Christian traditions that are mentioned in the Armenian calendar: the birth of the Virgin Mary which is celebrated in September, her presentation in the Temple, and mentioning of her parents Joachim and Anna.

 

The story of Mary’s assumption to heaven is not mentioned in the Bible. It has been told by the disciples and passed on to us throughout the centuries. According to the tradition, after the resurrection of Jesus Christ, the Virgin Mary lives another 13 years and she stays in Jerusalem under the care of the disciple John. She spends her time with the disciples and she participates in prayer and worship ceremonies, meetings and gatherings. The angel Gabriel appears to her a few times and tells her that she will be joining her son soon. When Mary informs the disciples about this, they become saddened that she will leave them; however, they also become joyful that she will be with the savior in eternity. They ask her to touch her face to a piece of wood; when she fulfills their wish, a reflection of Mary’s face appears on the wood. Later, that piece of wood was used as an icon; it represented the presence of the Holy Mother and healed the sick. Based on the Holy Mother’s request, the disciple John performs a mass service, and after taking communion, she expires. The disciples bury Mary with prayer and religious songs and hymns. The disciple Bartholomew being abroad arrives a few days later. He asks the disciples to open the tomb to see the Holy mother’s face. When they open the tomb and find it empty: they realize that her body has been lifted up to heaven. They give the wood with Mary’s reflection to Bartholomew as a consolation and comfort to his grief. The disciples celebrated the assumption of Mary every year on August 15.

 

The Virgin Mary, Mother of God, is the most prominent saint and human intercessor of the Christian Church. The Armenian Apostolic Church commemorates her memory with great respect and admiration. Many Christian churches are named after Mary and became pilgrimages. On August 15, thousands of pilgrims visit these churches and pay their respects to the Holy Mother. The main altars of all the Armenian churches include the picture of the Holy Mother and Baby Jesus. The Armenian Church also devoted a special hymn for the Mother of God which is called “medzastsoutseh” (praise her); it is chanted daily during the morning service in the Armenian Church. In this hymn her name is blessed and praised, and in it she is symbolically represented as the embodiment of heaven.

 

The Armenian Church designates the day after each major feast as a memorial day for the deceased. That day Christian Armenians visit the graves of their loved ones, and pray for their souls. Therefore, the next day of this feast, Armenians pay their respects to their dead ones and ask God to give rest to their souls and to grant them peace and eternal life.

 

On the Sunday of the Assumption of the Holy Mother of God, the ceremony of blessing of the grapes is performed following the Divine Liturgy. After accepting Christianity, the Armenian nation continued to perform pagan rituals and customs as cultural celebrations. Therefore, the Armenian Apostolic Church combined some of these rituals into Christian ceremonies and they are celebrated in conjunction with Christian Holidays. During the course of time the heathen ceremonies lost their spiritual meanings and became cultural activities.

 

Today, some of the ceremonies that are conducted in the Armenian Church are adapted from rituals performed during heathen times. The blessing of the grapes is one of them; a ceremony that has been established by St. Gregory the Illuminator. The holiday during which Jesus was presented to the Temple is combined with starting a bonfire, a heathen custom. The holiday of the Transfiguration of Jesus is combined with sprinkling water at each other, another heathen custom. Finally, the holiday of the exaltation of the Holy Cross is combined with blessing of the basil leaves.

 

During the heathenish era it was customary to dedicate the first produce of the vineyard to the gods in the beginning of the fall season. St. Gregory the Illuminator changed that custom and combined the blessing of the grapes with the feast of the assumption of St. Mary. The rationale behind this union is the following: we know that Jesus lifted the cup of wine during the last supper and proclaimed, saying, “This is my blood.” Since wine is a fermented grape, therefore, the grape also represented the blood of Jesus and the blessing of the grapes became a Christian ritual. Additionally, by blessing the grapes, the church blesses our earnings and asks God to grant us a prosperous year.

 

In the past, the priest went to the vineyards, blessed the grapes and distributed them to the believers. Now, the grapes are placed in front of the altar, special prayers are said, and the grapes are blessed three times. Afterwards, they are distributed to the believers. People take the blessed grapes home and eat them together with their family.

On this Holy occasion, let us ask the Holy Mother of God to pray for us, so we may live a blessed life, and we will be able to glorify the Holy Trinity. Amen.

 

Father Yeremia Khachatryan

Armenian St. Kevork Church of Portland

 

Վերափոխում Սուրբ Աստվածածնի

Այս տարի, օգոստոսի տասնյոթին, Հայ Առաքելական Եկեղեցին եւ հայ ժողովուրդը տոնում է Սուրբ Կույս Մարիամ Աստվածածնին նվիրված ամենամեծ տոնը, որ կոչվում է Վերափոխում Աստվածածնի: Մեր եկեղեցական օրացույցի մեջ հինգ տաղավար գլխավոր տոներից չորրորդն է այս տոնը, որ վայելում է մեր ժողիվրդի սերն ու հարգանքը:

Տարվա ընթացքում Ս.Աստվածածնին նվիրված մի քանի տոնակատարություններ ունենք, որոնցից են Աստվածածնի ծնունդը, Սուրբ Ավետման տոնը, Գյուտ Աստվածածնի տուփի, Աստվածածնի ծնողների հիշատակության օր, հիշատակություն Աստվածածնի երեք տարեկանում Տաճարին ընծայվելու եւ այլն: Այս ամենի մեջ, որպես գլխավոր եւ ժողովրդական տոն Աստվածածնի Վերափոխումն է:

Ավետարանների մեջ Աստվածածնի մասին շատ քիչ է խոսվում, որը բավարար չէ նրա կյանքի մասին ընդհանուր տեղեկություն կամ գաղափար կազմելու համար: Այս հարցում մեզ օգնում են եկեղեցական եւ առաքելական ավանդությունները: Ավետարանի մեջ Աստվածածնի մասին խոսվում է Ավետման ժամանակ (Ղուկ 1.26-38), Քրիստոսի Ծննդյան ժամանակ (Ղուկ 2.1-20),Մարիամի՝ Եղիսաբեթին այցելելու ժամանակ (Ղուկ 1.39-56), Քրիստոսի քառասնօրյա հասակում Տաճարին ընծայվելու ժամանակ (Ղուկ 3.22-40), մանուկ Հիսուսի Տաճարում ուսուցանելու ժամանակ (Ղուկ 2.41-52), Կանայի հարսանիքի ժամանակ (Հովհ 2.1-12), Քրիստոսի խաչելության ժամանակ (Հովհ 19.26-27) եւ այլն: Ավետարանական այս բոլոր պատմությունների մեջ միշտ երեւում է Աստվածամայրը, որպես հեզ եւ հնազանդ, իր զավակի նկատմամբ ծնողական անբավ սիրով լցված մի մայր: Ավետարանական այս բոլոր պատմությունները համարյա դարձել են եկեղեցական առանձին տոներ, որ ունեն իրենց հիշատակության օրերը: Օրինակ՝ Քրիստոսի Ծննդյան պատմությունը, որի մեջ հիշատակվում է Սուրբ Կույսը եւ որը տոնում ենք հունվարի 6-ին, քառասունօրյա հասակում մանուկ Հիսուսի Տաճար ընծայվելը, որ տոնում ենք, որպես Տեառնընդառաջ փետրվարի 14-ին, Գաբրիել Հրեշտակապետի Ավետումը Սուրբ Մարիամին՝ Ս.Հոգուց հղիանալու համար, որ տոնում ենք, որպես Ավետման տոն ապրիլի 7-ին եւ այլն: Իսկ Աստվածածնի կյանքի հետ կապված մյուս պատմությունները, որ չկան Ավետարանի մեջ, մեզ են հասել եկեղեցական եւ առաքելական ավանդությունների միջոցով եւ որոնք նույնպես տեղ ունեն մեր եկեղեցական օրացույցի մեջ: Օրինակ՝ Աստվածածնի ծնունդը, որ տոնում ենք սեպտեմբերին, երեք տարեկանում Տաճարին ընծայվելու հիշատակությունը, Աստվածածնի ծնողների՝ Հովակիմի եւ Աննայի հիշատակությունը եւ այլն:

Աստվածածնի Վերափոխման պատմությունն էլ մեզ է հասել ավանդությամբ, ականատեսների վկայությամբ:

Ավանդությունը ասում է, որ Ս.Կույսը Քրիստոսի Հարությունից հետո  ապրեց եւս տասներեք տարի: Նա միշտ մնաց Երուսաղեմում, Հովհաննես Ավետարանչի խնամքի ներքո: Միշտ առաքյալների հետ էր, նորակազմ քրիստոնեական ընտանիքի մեջ միշտ մասնակցում էր աղոթքներին եւ աստվածպաշտական արարողություններին: Մի քանի անգամ Ս.Կույսին է հայտնվում Գաբրիել Հրեշտակապետը եւ հայտնում նրա մոտալուտ մահվան եւ իր Միածին Որդուն միանալու մասին: Այս լուրը Ս.Կույսը հայտնում է առաքյալներին: Նրանք մարմնապես տխրում են, որ Աստվածածինը հավետ պիտի հեռանա իրենցից, բայց եւ հոգեպես ուրախանում են, որ նա միանալու է Փրկչին Երկնքի Արքայության մեջ: Հոգեւոր մխիթարության համար նրանք մի տախտակ են տալիս Աստվածամորը եւ խնդրում այն հպել իր դեմքին, որը հետագայում Ս.Կույսի ներկայությունը կխորհրդանշեր  եւ կծառայեր հիվանդներին բժշկելու եւ հրաշագործությունների համար: Ս.Կույսը կատարում է առաքյալների խնդրանքը, եւ երբ որ դեմքին է հպեցնում տախտակը, նրա վրա արտացոլվում է իր պատկերը: Աստվածամոր խնդրանքով Հովհաննես Ավետարանիչը Պատարագ է մատուցում, Ս.Կույսը Հաղորդություն է ընդունում եւ նույն օրն էլ հոգին ավանդում է իր Միածին Որդուն: Առաքյալները աղոթքներով եւ հոգեւոր երգերով Աստվածամորը թաղում են գերեզմանում: Այս ամեն դեպքերին ներկա չի լինում Բարթուղիմեոս առաքյալը: Մի քանի օր հետո, գալով Երուսաղեմ, նա իմանում է Ս.Կույսի մահանալու մասին եւ առաքյալներից խնդրում է բացել գերեզմանը, որպեսզի վերջին անգամ տեսնի Աստվածամոր դեմքը: Առաքյալները կատարում են խնդրանքը, եւ երբ որ բացում են գերեզմանը, հրաշք, տեսնում են այն դատարկ, առանց Ս.Կույսի, եւ հասկանում են, Հիսուս Քրիստոս նրան մարմնով վերափոխել է դեպի Երկնային Արքայություն: Իսկ Բարդուղիմեոս առաքյալին, որպես մխիթարություն, տալիս են այն տախտակը, որի վրա արտացոլվել էր Ս.Կույսի դեմքը: Այս հրաշքի օրը առաքյալները սկսում են տոնել ամեն տարի օգոստոսի 15-ին, որպես օր Վերափոխման Ս.Աստվածածնի:

Հայ Եկեղեցին այս տոնը նշում է օգոստոսի տասնհինգին մոտ կիրակի օրը:

Ս.Աստվածածինը Քրիստոնեական Եկեղեցու ամենամեծ սուրբն ու բարեխոսն է մեզ համար իր Միածին Որդու առաջ: Հայ Եկեղեցին մեծ հարգանք ու ակնածանք ունի Ս.Կույսի նկատմամբ: Շատ եկեղեցիներ ունեն Աստվածածնի անունը, որոնք այս տոնի օրերին դառնում են հազարավոր հավատացյալների ուխտատեղին: հայ Եկեղեցու բոլոր մայր, գլխավոր խորանները օծված են Աստվածամոր անունով, դրա համար մեր բոլոր եկեղեցիների Սուրբ Սեղանների վրա Աստվածածնի պատկերն է՝ մանուկ Հիսուին գրկած: Հայ Եկեղեցին Աստվածամորը նվիրված հատուկ շարականներ ունի, որ կոչվում է ,,Մեծացուսցէ,, , այն ամեն օր երգվում է առավոտյան ժամերգության ժամանակ: Այդ շարականների մեջ օրհնվում եւ գովերգվում է Աստվածածինը, փոխաբերական իմաստով նա նմանեցվում է դրախտին եւ այլ հոգեւոր արժեքների:

Բոլոր տաղավար տոների հաջորդ օրը մեռելոց հիշատակության օր է: Ըստ այդմ մենք ունենք հինգ մեռելոց հիշատակության օրեր: Մեր Եկեղեցին ունի հոգեհանգստյան կարգ, որի նպատակն է աղոթել մեր ննջեցյալների հոգիների հանգստության ու խաղաղության համար, եւ որ արժանի դառնան Երկնային Արքայությանը: Մեռելոց հիշատակության օրերին հավատացյալները այցելում են իրենց ննջեցյալների շիրիմներին, աղոթում նրանց համար եւ նրանց հոգիներին փոխանցում տվյալ տոնի ավետիսը: Վերափոխման տոնի հաջորդ օրը մյուս տաղավար տոների պես մեռելոց հիշատակության օր է եւ մեզ ամենքիս համար առիթ է աղոթելու եւ հանգստություն խնդրելու մեր ննջեցյալների հոգիների համար:

Եկեղեցական օրացույցի մեջ Վերափոխման տոնի հետ նշված է նաեւ Խաղողօրհնեքը, որ կատարում ենք Պատարագից անմիջապես հետո: Նկատած կլինենք, որ մեր եկեղեցական արարողությունների մեջ կատարում ենք ավանդական-ազգային որոշ միջոցառումներ, որ ոչ մի առնչություն չունեն Ավետարանի կամ այդ օրվա տոնի խորհրդի հետ: Այս միջոցառումներից են Տեառնընդառաջի օրը կրակ վառելը, Պայծառակերպության օրը իրար վրա ջուր ցանելը, Խաչվերացի օրը ռեհան օրհնելը, եւ այս տոնի՝ Վերափոխման օրը խաղող օրհնելը: Ինչում է խնդիրը: Հեթանոսությունից քրիստոնեության դառնալուց հետո երկար ժամանակ հայ ժողովուրդը շարունակում էր պահել եւ կատարել իր ավանդական ծեսերը, հակառակ նրա, որ քրիստոնյա էին: Այդ ծեսերի միջից հոգեւոր իմաստը հանելու եւ մոռացության տալու նպատակով մեր եկեղեցու հայրերը մի քանի կարեոր տոներ մեկտեղեցին ավանդական սովորությունների հետ: Արդյունքուն տոնվում եւ նշվում էր քրիստոնեական տոնը, իսկ ավանդական ծեսերից ժամանակի ընթացքում դուրս մնացին հոգեւոր իմաստը եւ դարձան զուտ ժողովրդական ավանդություններ: Ինչպես ասացինք, այդ սովորություններից մեկն էլ խաղողօրհնեքն էր, որ հաստատել է Գրիգոր Լուսավորիչը: Հեթանոսական Հայաստանում սովորություն էր ամսվա վերջին եւ աշնան սկզբին այգիների առաջին պտուղը նվիրաբերել աստվածներին: Լուսավորիչը փոխեց այդ սովորությունը, հաստատեց Խաղողօրհնեքի կարգը, միացրեց այն Վերափոխման տոնին եւ նրան քրիստոնեական շունչ տվեց: Ինչու համար է հենց խաղողը օրհնվում, որովհետեւ խաղողից է ստացվում այն նյութը, որը գինի է դառնում, դառնում է այն գինին, որ Քրիստոս Վերջին Ընթրիքի ժամանակ վերցրեց եւ ասաց, թե սա է իր արյունը: Օրհնվում է խաղողը, որպես խորհրդանիշ մեր բերք ու բարիքի, որպեսզի դրանով օրհնվեն մեր այգիները եւ որ Տերը մեզ պարգեւի առատ եւ հաջող տարի:

Ինչպես է կատարվում Խաղողօրհնեքի կարգը: Առաջներում քահանան Պատարագից հետո գնում էր այգիները, օրհնում էր այն, խաղող կտրում, բաժանում ամեքին, որից հետո բոլորը ճաշակվում էին օրհնված պտղից: Այժմ Խաղողօրհնեքը այլ կերպ է կատարվում: Պատարագիգ հետո սկուտեղների մեջ դրված խաղողը դրվում է խորանի վրա: Աղոթքներ է կարդացվում, երեք անգամ օրհնվում է խաղողը եւ բաժանվում է ժողովրդին, որն էլ, որպես օրհնություն, հավատացյալները տանում եւ ճաշակվում են իրենց ընտանիքի անդամներով:

Վերափոխման տոնի առիթով աղոթենք եւ խնդրենք Ս.ՄարիամԱստվածածնի բարեխոսությունը, որպեսզի օրհնված եւ զորացածապրենք մեր ընտանիքների հետ եւ արժանի լինենք փառավորելուՍ.Երրորդությանը:Ամեն:

 

Տեր Երեմիա քահանա Խաչատրյան

Պորտլանդի Սուրբ Գեւորգ Եկեղեցու Հոգեւոր Հովիվ

 

 

St. Kevork Armenian Apostolic Church of Oregon  |   9215 SE Church St., Clackamas OR  97015  |  503 656-9144  |   map & directions  |  email: info@oregonarmenianchurch.comwebsite administrator  |  home